Gisterenavond en vannacht - aan de vooravond van de openingsceremonie van de Olympische Spelen in Parijs - is op verschillende plaatsen op het Franse spoornetwerk brand gesticht. De Franse spoorwegmaatschappij SNCF spreekt van "gelijktijdige kwaadwillige handelingen" met het doel de infrastructuur van het treinnetwerk te beschadigen.
Er zijn naar verluidt op 5 plaatsen brandbare objecten op de rails gelegd om het treinverkeer te verstoren of signaalkasten in brand gestoken. Volgens een veiligheidsbron is de modus operandi - het in brand steken van installaties - in het verleden al door ultralinkse organisaties gebruikt.
De Franse premier Gabriel Attal heeft de inlichtingen- en ordediensten gemobiliseerd om de daders van "de criminele daden op te sporen en te straffen".
De sabotage lijkt begonnen te zijn bij de spoorlijn van de hogesnelheidstreinen naar het westen en zuidwesten met een brandstichting aan het spoor bij de plaats Courtalain, ongeveer 115 kilometer ten zuidwesten van Parijs.
Er waren aanvallen ten zuidoosten van Parijs in het departement Yonne, en in het uiterste noorden. Ook waren er twee sabotageacties in de noordoostelijke regio's van Bar-le-Duc en Nancy.
De brandstichtingen hebben de hogesnelheidsverbindingen naar het westen, noorden (Lille) en noordoosten (Straatsburg) getroffen, aldus Franse media. De Zuid-Oostlijn bleef gespaard, "daar werd een kwaadwillige daad verijdeld", bevestigt de SNCF.
Intussen komt het treinverkeer stilaan terug op gang. Aan de stations van Paris-Montparnasse, dat het westen en zuidwesten van Frankrijk bedient vanuit Parijs, en van Bordeaux, die het zwaarst getroffen waren, zou deze namiddag weer een op de drie treinen rijden. Dat verklaart de minister van Transport Patrice Vergriete aan de zender TF1.
Op de Atlantische TGV-lijn (Parijs-Le Mans) - waar sinds vanmorgen geen treinen meer reden - rijdt nu een op de drie treinen, meldt de directeur van die lijn. "Ongeveer vijftig treinen zijn voorlopig geschrapt en we zijn nu bezig met het hervatten van het verkeer op de hogesnelheidslijn en ook met omleidingen op de conventionele lijn."
Op de noordelijke lijn lopen de vertragingen op tot ongeveer een uur en zijn sommige treinen afgeschaft. De treinen op de oostelijke lijn hebben dan weer een vertraging van anderhalf uur, maar daar rijden alle treinen, aldus Dubourdieu nog.
Er wordt gevreesd dat er het hele weekend hinder zal zijn, terwijl de spoorwegmaatschappij het probleem probeert op te lossen. Op dit moment zijn er ploegen bezig met het inspecteren van de schade aan de sporen.
Bij de sabotageacties gericht tegen hogesnelheidslijnen van de Franse spoorwegen is op geen enkele manier sprake geweest van cyberaanvallen. Dit heeft het officiële Franse Nationaal Agentschap voor de Veiligheid van Informatiesystemen (ANSSI) benadrukt op nieuwszender BFMTV.
"Gecoördineerde kwaadwillige handelingen waren gisterenavond gericht op verschillende TGV-lijnen en zullen het verkeer tot dit weekend ernstig verstoren", reageert de minister van Transport Patrice Vergriete op X. Hij "veroordeelt deze criminele acties, waardoor het vertrek van veel Fransen op vakantie in gevaar zal komen".
Premier Attal betreurt op het sociaal netwerk X "de sabotagedaden, die voorbereid en gecoördineerd zijn uitgevoerd". Hij wijst erop dat de gevolgen voor het spoornet enorm en ernstig zijn. Verder bedankte Attal de brandweerlieden die tussenbeide kwamen op de getroffen locaties en de SNCF-medewerkers die het nodige zullen doen om het netwerk te herstellen.
De aanval komt er enkele uren voor de openingsceremonie van de Olympische Spelen, net wanneer veel reizigers van plan zijn naar de hoofdstad af te reizen. Volgens de Franse spoorwegen zijn er ongeveer 800.000 reizigers getroffen door de hinder.
"Alle reizigers met een ticket zullen per sms geïnformeerd worden met een stand van zaken over hun treinreis", zegt SNCF. Toch adviseert de spoorwegmaatschappij dat alle reizigers hun reis uitstellen en niet naar het station gaan. De tickets zullen worden terugbetaald of worden ingewisseld, garandeert SNCF.
Ook NMBS bevestigt dat de problemen op de Franse sporen voor hinder kunnen zorgen in België. Zo kunnen er vertragingen komen tussen Brussel en Paris Nord en Paris-Charles de Gaulle aangezien de treinen worden omgeleid via het klassieke spoornet in Frankrijk.
Eurostar laat ook weten dat alle hogesnelheidstreinen van en naar Parijs vandaag worden omgeleid via de klassieke lijn. Vanuit Brussel rijden de hogesnelheidstreinen nog aan 300 kilometer per uur, maar daarna moeten ze over de reguliere lijnen tegen maximaal 150 kilometer per uur.
De reistijd van sommige treinen is daardoor verlengd met 1,5 uur. 25 procent van de treinen worden vandaag en het hele weekend nog geannuleerd. In het station van Brussel-Zuid zouden teams van Eurostar reizigers informatie moeten geven over hun reis en bestemming. Reizigers krijgen ook informatie via e-mail en sms. Ze kunnen hun reis gratis annuleren, wijzigen of hun geld terugkrijgen.